TA-woordenboek

Snelle toegang tot TA concepten
Dit woordenboek is uw gids om snel de kernbegrippen van Transactionele Analyse te begrijpen. We hebben de belangrijkste termen helder en beknopt uitgelegd, zodat u direct aan de slag kunt met uw leerreis. Een essentieel hulpmiddel voor iedereen die zich verdiept in TA.
Belangrijke TA termen
Ego-states/ ego-posities/ ego-toestanden (Ouder, Volwassene, Kind)
Egoposities zijn manieren waarop we denken, voelen en handelen.
Als je vanuit je Ouder reageert dan kopieer je gedrag van je opvoeders. Dat kan Kritisch zijn of Zorgend (ook wel Voedend genoemd).
Als je vanuit je Volwassene reageert dan reageer je op grond van de huidige situatie.
Als je vanuit je Kind reageert dan herhaal je gedrag van vroeger. Dat kan spontaan zijn vanuit je Vrije Kind of Adaptief. Adaptief kent twee manieren: rebels of gehoorzamend.
Transacties
Een transactie is een doelgerichte interactie. Het bestaat uit een Stimulus en een Response. Je betaalt de bakker om een brood te krijgen. Je kan een transactie vanuit je Ouder, je Volwassene of vanuit je Kind starten. Je kan met je transacties ook een of meer van de egoposities van de ander aanspreken. Hierdoor kan je het gesprek sturen.
Scripts (Levensscenario's)
Een script is een levensplan waartoe je vroeger hebt besloten. Je scriptbesluit was toen de beste oplossing. Maar als later de omstandigheden veranderen zonder dat je je scriptbesluit daarbij aanpast, dan kan het script zich tegen je keren. Zo kan een winnaarsscript veranderen in een verliezersscript. Kenmerkend voor een verliezersscript is het 'zie je wellisme.....Het overkomt jou steeds weer...
Strooks
Een strook is een eenheid van erkenning, Er zijn verbale strooks en non-verbale. Strooks zijn essentieel voor menselijk contact en welzijn. Er zijn verschillende soorten strooks, zoals verbale en non-verbale, positieve of negatieve, voorwaardelijke en onvoorwaardelijke. Strooks bepalen de organisatiecultuur.
Een psychologisch spel
Een een spel is een serie transacties metbijbedoelingen die leiden tot een voorspelbare, vaak negatieve, uitkomst ( de 'payoff') voor alle betrokkenen. Psychologische spelen worden gebruikt om vroegere scriptbesluite in stand te houden.